Advocatenkantoor Dirk De Keuster

Actualiteit

Het Prorogation-arrest van de Supreme Court van 24 september 2019 is ook voor onze rechtspraktijk relevant.
Dirk De Keuster
/ Categories: Nieuws

Het Prorogation-arrest van de Supreme Court van 24 september 2019 is ook voor onze rechtspraktijk relevant.

De Supreme Court stelt allereerst dat de Koning – en nadien de regering -  onderworpen is aan de wet én heeft geen andere bevoegdheden dan deze door de wet toegekend. Het komt toe aan de rechterlijke macht dit te controleren. Deze beslissing dateert reeds uit 1611. Het Hof verklaarde zich dan ook bevoegd (“justiciable”)  Dezelfde regels vinden we terug in de artikelen 105 én 159 van onze Grondwet.

De Supreme Court stelt verder de regering wel degelijk bevoegd is om de werking van het parlement op te schorten. Deze bevoegdheid wordt echter beperkt door twee grondwettelijke beginselen. Het eerste beginsel betreft de soevereiniteit van het parlement (“Parliamentary sovereignty”). Iedereen moet gehoorzamen aan de wetten die in het parlement worden goedgekeurd. Het tweede principe betreft de verantwoordelijkheid van de regering ten aanzien van het parlement wat tot de essentie behoort van de parlementaire democratie (“the conduct of government by a Prime Minister and Cabinet collectively responsible and accountable to Parliament lies at the heart of Westminster democracy”). In het Belgisch recht heeft de regering eveneens het recht om de kamers te verdagen. Deze termijn is echter beperkt tot één maand zonder instemming van de Kamers en kan slechts éénmaal per zitting worden toegepast (artikel 45 van de Grondwet). Deze bepaling is trouwens sinds 1857 in onbruik geraakt. Het beginsel van de verantwoordelijkheid van de regering ten aanzien van het parlement wordt verdeeld over de grondwetsbepalingen 46 en 96.

De Supreme Court stelt ten slotte vast dat er geen redelijke verantwoording bestaat om voor een dergelijk lange periode de werking van het parlement op te schorten. Hierdoor is deze beslissing onwettelijk en heeft geen rechtsgevolgen (The Court is bound to conclude, therefore, that the decision to advise Her Majesty to prorogue Parliament was unlawful because it had the effect of frustrating or preventing the ability of Parliament to carry out its constitutional functions without reasonable justification …. unlawful, void and of no effect). Ook in ons land geldt dat voor elke beslissing van de uitvoerende macht een voldoende motivering dient aanwezig te zijn. De Raad van State en de hoven en rechtbanken zijn bevoegd om dit te controleren. Indien de Raad van State een beslissing van de uitvoerend macht vernietigt, wordt deze beslissing geacht nooit bestaan te hebben. Deze onwettige beslissing heeft dan ook geen rechtsgevolgen. De gewone rechter kan een onwettelijke beslissing van de uitvoerende macht naast zich neerleggen.

We mogen dus concluderen dat zowel in het Britse als het Belgische recht de regering niet boven de wet staat. Indien de uitvoerende macht over een eigen bevoegdheid beschikt, dient deze steeds te worden uitgeoefend met een redelijke verantwoording. De rechterlijke macht (en in België ook de Raad van State) houden hierop toezicht.

Vorig artikel Grondwettelijk Hof herstelt de wet op het taalgebruik in gerechtszaken
Volgend artikel Beginsel van behoorlijk burgerschap erkend door de Raad voor Vergunningsbetwistingen
Print
131

Please login or register to post comments.

Oplossingsgericht in:

  • Overheidsopdrachten en PPS
  • Bouw (ruimtelijke ordening, onteigening, aanneming)
  • Voedselveiligheid en medisch recht
  • Strafrecht

Duidelijke en doelgerichte aanpak in een heldere taal.

Advies, onderhandeling, bemiddeling en - indien nodig - procedure.